Tarih Oyunlardan Öğrenilir Mi? – Modern Warfare ve Ölüm Otobanı

0
4

İnsanoğlunun bencil ve saldırgan tabiatı, tarihin savaşlarla dolu olmasının birincil sebebi diyebiliriz. Kolay yolu silaha sarılmakta bulan insanoğlu, asırlar boyunca savaştan savaşa koşmuş ve hala da koşmaya devam ediyor. Tarihi direkt yahut alternatif yollarla ele almak isteyen görüntü oyunları da, bu savaşları sıklıkla kendilerine husus ediniyorlar. Bu bahsi geçen savaş oyunları ortasında ise en yakından tanıdığımız markalardan biri elbette Call of Duty.

Birinci Call of Duty oyunlarında tarihteki kıymetli savaşlarda bulunduk lakin serinin yeni oyunları vakitle hem tarihe ve çağdaş dünyaya göndermeler yaparak hem de kendi kaygılarını anlatmaya çalışarak kurgusal savaş oyunlarına evrildiler. Bu evrimden muvaffakiyetle çıkan 2 seri vardı: Call of Duty Çağdaş Warfare ve Black Ops. Black Ops ile savaşların biraz daha derin devlet olarak nitelendirebileceğimiz kısmına inerken Çağdaş Warfare ile günümüz dünyasının savaşlarına ve politik yapılarına göndermelerle dolu bir senaryoyu deneyimledik.

Aslında iki oyun serisinde de alternatif bir tarihi oynadık. Yazılmış olan bu alternatif tarih, birebir isim vermese de biz oyunculara maksadında kimin olduğunu rahatlıkla anlatıyordu. Lakin 2019 yılında Çağdaş Warfare serisine yeni bir başlangıç yapmak için çıkan Call of Duty Çağdaş Warfare (2019) vermek istediği bildirisi pek de güzel olmayan bir yolla, tarihi çarpıtarak vermişti. Çağdaş Warfare, Vefat Otobanı olarak bilinen olayı gerçeğinden uzak bir biçimde karşımıza çıkarmıştı.

Nedir bu Mevt Otobanı?

2 Ağustos 1990 tarihinde Irak’ın Kuveyt’i işgali büyük bir krize yol açtı. Bu krize karşı sessiz kalmak istemeyen ülkeler ise Irak’a karşı 37 ülkeden oluşan askeri bir koalisyon oluşturdu. Koalisyonun içinde öne çıkan ülke Amerika Birleşik Devletleri (ABD)’ydi. Bu askeri koalisyon ve bilhassa ABD-Irak kuvvetleri ortasında çıkan savaşa ise Körfez Savaşı dendi.

Yaklaşık 1 ay süren bir savaşın akabinde; Irak, Sovyetlerin teklifini kabul ettiklerini belirtip askerlerine geri çekilme buyruğu verdi. Askerlerin güzergahı ise 80. Otoyoldu. ABD, Irak’ın ateşkes konusunda samimi olmadığını, hala kendileriyle çatışmakta olduklarını ileri sürerek müttefikleriyle birlikte ataklarına devam etti. Çekilmekte olan Irak birlikleri de doğal amaçtı. Evvel otoyolun Basra’ya ve Kuveyt’e bakan kısımları bombalanıp birlikler kapana kıstırılmış oldu. Sonrasında da saatler boyunca süren bombardımanla binlerce araçlık konvoy imha edildi. Lakin burada yalnızca Irak askerleri yoktu, sivil araçlar da vardı. Her ne kadar ABD, oradakilerin sivil değil Kuveyt’i işgal eden, Kuveytlilerin mallarına çöken tecavüzcüler olduğunu ileri sürse de bu durum ölenlerin bir kısmının asker olmadıkları gerçeğini değiştirmiyordu. Öldürülenlerin sayısı konusunda da ihtilaf vardı. ABD 200 civarında meyyit tespit ettiklerini belirtse de bu sayının 1.000’in üzerinde olduğu konusunda kuvvetli tezler kelam konusuydu. Tüm bu yaşananlar, sonraki devirde “Ölüm Otabanı” olarak anılacaktı.

Görüntü oyunlara baktığımızdaysa Vefat Otobanı’nı daha evvel Tom Clancy’s Splinter Cell: Conviction oyununda da gördüğümüzü söyleyebiliriz. Fakat bu oyunda rastgele bir çarpıtma kelam konusu değildi. Tekrar ABD tarafındaki askerlerdik, lakin oyun tutup da ‘bu katliamı Ruslar yaptı” demedi. Bu yanlışa düşerek, ortada olan bir gerçeği Amerikan milliyetçiliği ile çarpıtmaya çalışan oyun Call of Duty Çağdaş Warfare oldu.

Çağdaş Warfare serisindeki oyunlar her vakit kendine düşman olarak Rusları almış olsa da, temel odaklarını Rus düşmanlığı üzerine kurmamıştı. Fakat 2019 yılında çıkan bu oyunda bariz bir Rus düşmanlığı görünüyordu. Hatta bu düşmanlıklar senaryoda bazen o kadar uygunsuz ve absürt duruyordu ki oyuncuyu kıssadan bile uzaklaştırabiliyordu. Bunun en büyük örneği olan Mevt Otobanı olayında bombalayan tarafın Ruslar olarak gösterilmesi ise nitekim rahatsız edici bir senaryo tercihiydi. Oyunda uzun uzun bu durum anlatılmasa da Farah karakterinin Rus askerlerinin kaçan sivilleri öldürmesi üzerine olan kısa konuşması (The Russians bombed it during the invasion, killing the people trying to escape) bile alternatif savaş tarihi kurgusuna güvendiğimiz bir seri olan Çağdaş Warfare serisine leke sürdü.

Sonuç olarak bizler oyunların kurgularına ne kadar güvensek de, bazen oyunlar da politik tercihler uğruna yanlış yollara sapabiliyor ve bu yolda biz oyunculara tarihi gerçekleri çarpıtarak sunabiliyor. Call of Duty Çağdaş Warfare 2019 oyunu Hollywood sinemalarından fırlamış klasik CoD aksiyonu sunuyor sunmasına, ancak kurgusal istikamette yaptığı tercihler yüzünden tarihi öğrenmek için tercihiniz olmamalı. Yani bu oyunda gördüğünüz şeyleri yanlışsız kabul etmek, tarihi de yanlış öğrenmenize sebep olabilir.

Comments are closed.